Core Web Vitals Nedir?

Core Web Vitals (Önemli Web Verileri), Google’ın bir sayfanın kullanıcıya sunduğu deneyimi gerçek ziyaretçi verileriyle ölçtüğü üç metriktir: sayfanın ana içeriğinin ne kadar hızlı yüklendiğini gösteren LCP, kullanıcının tıklama ve dokunuşlarına ne kadar çabuk yanıt verildiğini gösteren INP ve yüklenirken düzenin ne kadar kaydığını gösteren CLS. İyi kabul edilen değerler LCP için 2,5 saniye, INP için 200 milisaniye, CLS için 0,1 ve altıdır.

Bu yazıda üç metriğin ne ölçtüğünü, değerlerin nasıl hesaplandığını, sıralamaya etkisinin gerçekte ne olduğunu ve en sık karşılaşılan sorunların nasıl düzeltildiğini anlatıyoruz.

Üç metrik ve eşik değerleri

Eşikler, Google’ın Chrome ekibinin yayımladığı eşik belirleme yazısına dayanır:

Metrik	Ne ölçer?	İyi	İyileştirilmeli	Kötü
LCP (Largest Contentful Paint)	Görünür alandaki en büyük öğenin (çoğunlukla ana görsel veya başlık) yüklenme süresi	≤ 2,5 sn	2,5–4 sn	> 4 sn
INP (Interaction to Next Paint)	Tıklama, dokunma ve tuşa basmalardan sonra ekranın güncellenme süresi	≤ 200 ms	200–500 ms	> 500 ms
CLS (Cumulative Layout Shift)	Sayfa kullanılırken öğelerin beklenmedik şekilde yer değiştirmesi	≤ 0,1	0,1–0,25	> 0,25

INP, Mart 2024’te FID’nin (First Input Delay) yerini alarak Core Web Vitals’a dahil oldu; Chrome ekibinin duyurusu bu değişikliği anlatır. FID yalnızca ilk etkileşimin gecikmesine bakarken INP, ziyaret boyunca yapılan etkileşimlerin yanıt süresini değerlendirir. Bu yüzden FID’de sorunsuz görünen bir site, INP’de “iyileştirilmeli” durumuna düşebilir.

“75. yüzdelik” ne demek?

Bir sayfanın değeri, tek bir ölçümle değil, o sayfayı ziyaret eden gerçek kullanıcıların deneyimleriyle belirlenir. Google’ın Web Verileri sayfasına göre bir sayfanın başarılı sayılması için önerilen hedeflerin ziyaretlerin 75. yüzdelik diliminde karşılanması gerekir. Basitçe: dört ziyaretten en az üçünde değer “iyi” eşiğin altında kalmalıdır.

Bu yöntem, sayfayı hızlı internete sahip birkaç kullanıcıya göre değil, ziyaretçilerin büyük çoğunluğuna göre değerlendirir. Mobil ve masaüstü ayrı ayrı ölçülür; çoğu sitede asıl sorun mobilde çıkar.

Core Web Vitals sıralamayı etkiler mi?

Etkiler, ama çoğu zaman sanıldığı kadar büyük değil. Google’ın sayfa deneyimi kılavuzu bu konuda üç şeyi açıkça söylüyor:

• Core Web Vitals, Google’ın sıralama sistemleri tarafından kullanılır.
• Tek bir “sayfa deneyimi sinyali” yoktur; sıralama sistemleri sayfa deneyimiyle uyumlu birçok sinyale bakar.
• İyi değerler, sayfanın üst sıralarda yer alacağını garanti etmez. Google, sayfa deneyimi zayıf olsa bile her zaman en alakalı içeriği göstermeye çalışır.

Pratikte bunun anlamı şu: Soruya en iyi cevabı veren sayfa, biraz yavaş olsa bile öne geçebilir. Ancak birbirine yakın kalitede birçok sayfanın yarıştığı aramalarda iyi bir deneyim fark yaratabilir. Daha önemlisi, yavaş açılan ve kayan bir sayfa sıralamadan bağımsız olarak ziyaretçi kaybettirir; sepete ekleme, form doldurma gibi eylemler yarıda kalır.

Bu yüzden Core Web Vitals’ı tek başına bir “sıralama taktiği” olarak değil, SEO çalışmasının teknik temelinin ve dönüşüm oranının bir parçası olarak görüyoruz.

Saha verisi ve laboratuvar verisi farkı

Core Web Vitals konusundaki en yaygın karışıklık buradan çıkar. İki tür ölçüm vardır:

• Saha verisi: Chrome kullanan gerçek ziyaretçilerden anonim olarak toplanan veridir (Chrome Kullanıcı Deneyimi Raporu, CrUX). Search Console’daki rapor ve PageSpeed Insights’ın üst bölümündeki gerçek kullanıcı verisi alanı bu veriyi gösterir. Google’ın değerlendirmesi bu veriye dayanır.
• Laboratuvar verisi: Lighthouse gibi araçların sayfayı simüle edilmiş bir cihaz ve bağlantıyla tek seferde yüklemesiyle elde edilir. Sorunu teşhis etmek için çok faydalıdır ama gerçek kullanıcı deneyiminin yerini tutmaz.

Önemli bir ayrıntı: Laboratuvar ortamında kullanıcı olmadığı için Lighthouse INP’yi ölçemez. Bunun yerine ana iş parçacığının ne kadar süre meşgul kaldığını gösteren Toplam Engelleme Süresi’ne (TBT) bakılır. Yani PageSpeed Insights’ta yüksek puan alan bir sayfa, gerçek kullanıcılarda INP sorunu yaşıyor olabilir; tersi de mümkündür.

Search Console’daki Core Web Vitals raporu benzer sayfaları gruplar ve grubun durumunu en kötü performans gösteren metriğe göre belirler. Yeterli ziyaret verisi olmayan sayfa grupları raporda görünmez; trafiği düşük sitelerde raporun boş olması bu yüzden normaldir. Bu durumda laboratuvar ölçümleri ve kendi gerçek kullanıcı ölçümünüz (örneğin Google’ın web-vitals kütüphanesi) yol gösterir.

LCP neden kötü çıkar, nasıl düzelir?

LCP öğesi çoğu sitede ana görsel, slider veya büyük başlıktır. Google’ın LCP optimizasyon rehberi süreyi dört parçaya ayırır: sunucunun ilk yanıtı, görselin yüklenmeye başlamasındaki gecikme, görselin indirilme süresi ve ekrana çizilme gecikmesi. Sık gördüğümüz nedenler ve çözümleri:

• Ana görsele “lazy load” uygulanması: Tembel yükleme ekranın altında kalan görseller içindir. Sayfanın en üstündeki ana görselde kullanılırsa yükleme gecikir.
• Ana görselin geç keşfedilmesi: Görsel HTML’de değil de CSS arka planı veya JavaScript ile ekleniyorsa tarayıcı onu geç fark eder. Görseli HTML’de tutun, gerekirse fetchpriority="high" ile önceliklendirin.
• Büyük görsel dosyaları: Görselleri ekran boyutuna uygun ölçülerde ve WebP veya AVIF gibi modern biçimlerde sunun.
• Yavaş sunucu yanıtı: Önbellekleme, iyi bir barındırma ve gerekiyorsa CDN.
• Oluşturmayı engelleyen dosyalar: <head> içindeki büyük CSS ve senkron JavaScript dosyalarını azaltın.

INP neden kötü çıkar, nasıl düzelir?

INP sorunlarının neredeyse tamamı JavaScript kaynaklıdır. Kullanıcı bir düğmeye bastığında tarayıcı başka bir işle meşgulse yanıt gecikir. Bu konuda Google’ın INP optimizasyon rehberi ayrıntılı teknikler sunar; sahada en sık karşılaştığımız nedenler şunlar:

• Etiket yöneticisi üzerinden yüklenen çok sayıda izleme kodu, sohbet eklentisi ve reklam betiği
• Uzun süren JavaScript görevleri; bu görevler daha küçük parçalara bölünmeli
• Filtre, menü veya sepet gibi bileşenlerin her tıklamada sayfanın büyük bölümünü yeniden çizmesi
• Çok büyük ve derin HTML yapısı (DOM)

Pratik ilk adım: Kullanılmayan üçüncü taraf kodlarını kaldırmak ve kalanların yüklenme zamanını ertelemek. Bu, çoğu sitede kod yazmadan yapılabilecek en etkili düzeltmedir.

CLS neden kötü çıkar, nasıl düzelir?

• Boyutu belirtilmemiş görseller ve videolar: Tarayıcı görselin ne kadar yer kaplayacağını bilemediği için yüklendiğinde altındaki içerik aşağı kayar. Görsellere width ve height değerleri verin.
• Sonradan eklenen bantlar: Çerez bildirimi, kampanya bandı veya uygulama indirme çağrısı sayfanın üstüne itilerek ekleniyorsa düzen kayar. Bu alanlar için baştan yer ayırın veya içeriğin üzerine binecek şekilde konumlandırın.
• Reklam ve gömülü içerikler: Reklam alanlarına sabit bir yükseklik ayırın.
• Web yazı tipleri: Yazı tipi geç yüklendiğinde metnin boyutu değişip satırlar kayabilir; yazı tiplerini önceden yükleyin ve yedek yazı tipini benzer ölçüde seçin.

Google’ın CLS optimizasyon rehberi bu nedenleri örnek kodlarla anlatır.

Nereden başlamalı?

1. Search Console’da Core Web Vitals raporunu mobil ve masaüstü için ayrı ayrı açın.
2. “Kötü” ve “İyileştirilmeli” gruplarını şablon türüne göre ayırın: ana sayfa, kategori, ürün, blog.
3. En çok trafik alan şablondan başlayın. Tek bir şablondaki düzeltme yüzlerce sayfaya aynı anda yansır.
4. Sorunu PageSpeed Insights ve Chrome Geliştirici Araçları ile teşhis edin; düzeltmeyi yayına alın.
5. Raporda “Düzeltmeyi doğrula” seçeneğini kullanın. Saha verisi son haftalarda toplanan ziyaretlerden hesaplandığı için iyileşmenin raporda görünmesi birkaç hafta sürebilir.

Sık sorulan sorular

PageSpeed Insights puanı Core Web Vitals ile aynı şey mi?

Hayır. 0–100 arasındaki performans puanı Lighthouse’un laboratuvar ölçümüdür. Core Web Vitals değerlendirmesi ise aynı sayfanın üst kısmında, gerçek kullanıcı verisi varsa ayrıca gösterilir. Google’ın değerlendirmesi açısından önemli olan gerçek kullanıcı verisidir.

Bütün sayfaların “iyi” olması şart mı?

Şart değil, ama hedeflenmeli. Önceliği trafik ve dönüşüm getiren sayfa şablonlarına verin. Az ziyaret alan bir sayfanın birkaç milisaniyelik farkı için büyük geliştirme maliyeti üstlenmek çoğu zaman mantıklı değildir.

Mobil ve masaüstü değerleri neden farklı çıkıyor?

Telefonların işlemcisi bilgisayarlara göre daha zayıf, bağlantıları da çoğu zaman daha değişkendir. Aynı JavaScript dosyası masaüstünde fark edilmeden çalışırken mobilde etkileşimleri geciktirebilir. Bu yüzden iki cihaz türünü ayrı ayrı izleyin ve önceliği, ziyaretçilerinizin çoğunun geldiği cihaza verin. Hız sorunlarının daha geniş teknik SEO bağlamını Teknik SEO Nedir? yazımızda ele alıyoruz.

Hazır altyapılarda (Shopify, ikas, WordPress) Core Web Vitals düzeltilebilir mi?

Büyük ölçüde evet. Tema seçimi, görsel boyutları, uygulama ve eklenti sayısı, üçüncü taraf kodları gibi değerlerin çoğu site sahibinin kontrolündedir. Sunucu tarafındaki bazı ayarlar ise altyapı sağlayıcısına bağlıdır.

Kısaca

Core Web Vitals, sayfanızın gerçek kullanıcılar için ne kadar hızlı, duyarlı ve düzenli olduğunu üç sayıyla özetler. Sıralamada tek başına belirleyici değildir ama zayıf değerler ziyaretçi ve satış kaybettirir. Sitenizin şablon bazında hız denetimini ve düzeltme planını birlikte hazırlamak isterseniz Teknik SEO hizmetimize göz atabilirsiniz.